Hans Elbertse: "Er wordt veel ambachtelijke kennis van orgelbouwer op orgelbouwer doorgegeven".

Hans Elbertse: "Er wordt veel ambachtelijke kennis van orgelbouwer op orgelbouwer doorgegeven".

Elbertse Orgelmakers is een echt familiebedrijf en bestaan al bijna honderd jaar. Hans Elbertse is derde generatie orgelmaker en zijn zoon Jos werkt ook in het bedrijf. De acht orgelbouwers bij Elbertse houden zich voornamelijk bezig met restauraties en incidenteel nieuwe orgels. Daarnaast stemmen en onderhouden ze instrumenten in binnen- en (soms) buitenland. Hans Elbertse en ervaren medewerker Bert lieten de werkplaats zien en spraken vol enthousiasme over het vak. 

We zien hier veel jonge mensen werken. Hoe komt dat zo? 

“Ze vinden het gewoon leuk! Er werkt hier van oud tot jong. Het is ook belangrijk, dan kun je de kennis doorgeven. Ze zullen niet allemaal blijven, maar er is een hoop enthousiasme. In een mooi ambacht heb je vanzelf passievolle mensen. We krijgen stagiaires van de opleiding voor meubelmaker bij het HMC in Amsterdam. Ze komen van binnen met: “ik moet hier van school naartoe” en ze gaan allemaal dolenthousiast weer weg. Bij ons maken ze meestal onderdelen die echt nodig zijn voor het orgel. Dat vinden ze mooi. Mede door zo’n school zie je een kentering ontstaan. Jongeren die echt het ambacht in willen.

Sommige oud-stagiaires solliciteren na hun opleiding. Dat is ontzettend leuk! Na je opleiding moet je nog veel leren in de praktijk. Wij zijn niet een heel groot bedrijf, dus het is leuk als iedereen allround is. Degene die het goed kan legt het uit. Er is veel ambachtelijke kennis die van orgelbouwer op orgelbouwer wordt doorgegeven en die je nu nog steeds gebruikt. Na de uitleg moeten ze het gewoon proberen te doen. We geven hierbij veel vrijheid: dit moet het worden, kijk maar of je het ook zo kan krijgen. 

Er komt heel wat kijken bij het maken van een orgel. Is dat bekend bij opdrachtgevers?

Bij ambacht zien mensen vaak het alleen het eindproduct. Ze zien het voortraject niet en vinden het erg duur. Wij zijn daar altijd heel open in. Als groepen mensen, bijvoorbeeld van een kerkbestuur, willen komen kijken dan komen ze vaak met veel tegelijk. Daarmee kweek je wel begrip en zien ze zelf hoe bijzonder het is. Nadat ze hier geweest zijn hoor je vaak: eigenlijk is het niet zo duur. Als je ziet wat een werk eraan zit, dan verandert het beeld. Daarom is het fijn om ze binnen te krijgen, dat ze snappen dat zo'n prijs reëel is. 

Wat vinden jullie het mooiste van het vak?

“Eigenlijk alles. Alles is het mooiste! Echt, als je ermee aan het werk bent. Kijk, als iemand alleen maar pijpen maakt dan zijn de pijpen het mooiste. Bij ons maken we alles met zijn allen. Daarom denk ik dat we alles het mooiste vinden! We werken met veel verschillende materialen, bijvoorbeeld ook met leer, veel viltsoorten en oude beenderenlijm. Overal is een specifieke toepassing voor. 

Het is ook kicken als een orgel af is en hij staat. Dat is altijd feestelijk!  Er wordt een feestje gebouwd en er is vaak een speciaal concert. Mensen zijn erg betrokken en de hele gemeenschap leeft mee. Dat is heel leuk. Dat is leuk van dit ambacht, mensen waarderen het.”

Bij houtwerkplaats mochten we de jongen mannen ook even storen. De zaagmachines gingen uit en gehoorbescherming af. Jos Elbertse is even enthousiast als zijn vader:  “De variatie is het mooist. Ik stem ook orgels en ik ben aan het intoneren. Ik werk met hout, ik werk met leer, van alles. Dit is een heel bijzonder vak.” Maarten vindt vooral met hout werken mooi: “Het is echt ambachtelijke werk. Je kunt iets moois maken.”

Arjan is in de andere werkplaats pulpeten aan het maken: “Het is geen ondergesneeuwd muf beroep. Het is best hip eigenlijk! Je doet dingen die eigenlijk niemand anders doet, dat maakt het leuk! Het heeft ook veel afwisseling. Nu ben ik met leer bezig. Aan het eind van dit is ook wel even genoeg geweest, maar dan heb je weer wat anders te doen.”

 


Plaats een reactie

Plaats hier jouw reactie

Respecteer de regels die gelden op dit online platform. Er mogen op geen enkele wijze seksuele, discriminerende, suggestieve, kwetsende of agressieve reacties geplaatst worden.

(If you're a human, don't change the following field)

Your first name.

(If you're a human, don't change the following field)

Your first name.

(If you're a human, don't change the following field)

Your first name.

CAPTCHA
Vul de code hieronder in.
Image CAPTCHA

Vul de tekens uit de afbeelding hierboven in.